Pogoda w Arabii Saudyjskiej w grudniu - temperatura, opady, czy warto jechać?

Grudzień to jeden z najlepszych miesięcy na urlop w Arabii Saudyjskiej.

Pogoda w grudniu w skrócie

Temperatura w dzień
24°C
Temperatura w nocy
12°C
Temperatura morza
23°C
Długość dnia
10h41min
Szansa na deszcz
3%
Dni z burzą
1%
Parne dni
16%

Ogólny obraz pogody w kraju. Warunki w miastach i regionach mogą się różnić.

TWÓJ URLOP · GRUDZIEŃ

Tydzień urlopu w Arabii Saudyjskiej w grudniu - temperatura i deszcz

Porównaj miasta i sprawdź, ile dni wyjazdu zwykle mieściło się w wybranym zakresie temperatur, z opadem poniżej 1 mm.

DANE HISTORYCZNENASA POWER1981-2025
Gdzie chcesz jechać?
Jak daleko zajrzeć w historię?
Jaka pogoda najbardziej Ci odpowiada?

Rijad w grudniu - tydzień na zwiedzanie

1981-2025

Temperatura maksymalna 18-28°COpad dobowy poniżej 1 mm

Dni pasujące do Twoich planów
5,6 / 7 dni

Średnio w tygodniu · typowo 4-7 dni

Przynajmniej 5 takich dni
77%

historycznych tygodni

Cały tydzień spełnia warunki
45%

historycznych tygodni

Ile takich dni trafiało się w tygodniu?

Wysokość słupka to odsetek historycznych tygodni.

5-7 dni spełniających warunki

Kiedy jechać? Porównaj miesiące

średnio dni na zwiedzanie / tydzień

Najwięcej dni spełniających wybrane warunki wypadało w grudniu - średnio 5,6 z 7 dni.

Gdzie w Arabii Saudyjskiej najwięcej takich dni w grudniu?

Wśród 10 porównywanych miast i regionów, dla wybranych warunków.

Rijad · 1981-2025

Upalne dni i ciepłe noce w grudniu

Czy podczas upału temperatura spada poniżej 20°C?

0%upalnych dób z minimum ≥20°C
0%tygodni z co najmniej 3 ciepłymi nocami*

W 0% upalnych dób temperatura nie spadała poniżej 20°C nawet w najchłodniejszym momencie. Porównanie obejmuje 3 dni z maksimum co najmniej 30°C.

Najniższa temperatura w upalne doby

poniżej 18°C100%
od 18 do poniżej 20°C0%
co najmniej 20°C0%

* Ciepłą noc opisuje tu dobowe minimum ≥20°C. Porównujemy maksimum i minimum tej samej doby; nie wyodrębniamy nocy następującej po konkretnym upalnym dniu.

Rijad · tydzień wyjazdu

Jak bardzo temperatura zmienia się w ciągu tygodnia?

Nie tylko pogoda w dzień - sprawdź też chłodniejsze godziny.

Najchłodniejsza pora doby3,8-8,9°Cminimum tygodnia · typowy zakres
Najcieplejszy dzień24,4-28,2°Cmaksimum tygodnia · typowy zakres
6,4°Ctypowa różnica między najcieplejszym a najchłodniejszym dniem tygodnia

Jak często przychodzi ochłodzenie z dnia na dzień?

33%tygodni ze spadkiem temperatury maksymalnej o co najmniej 5°C z dnia na dzień

Warstwa na chłodniejszy dzień może się przydać. Wyraźne ochłodzenia pojawiały się w istotnej części historycznych tygodni.

Zakresy to 20.-80. percentyl minimów i maksimów całych tygodni, a nie granice prognozy. Ochłodzenie liczymy między kolejnymi dniami, bez porównywania dnia z nocą.

Porównaj wszystkie miejsca: tydzień urlopu w grudniu
18-28°C i opad poniżej 1 mm · 1981-2025. Częstość w historycznych tygodniach.
MiejsceŚrednio pasujących dniCo najmniej 5 dniPełne 7 dni
Rijad5,6 / 777%45%
Dżudda0,8 / 74%<1%
Burajda5,1 / 769%26%
Ad-Dammam6,2 / 788%59%
Mekka1,5 / 710%2%
Medyna4,9 / 762%33%
At-Ta’if6,3 / 791%64%
Az-Zahran6,2 / 788%59%
Abha5,4 / 773%40%
Al-Dżubajl5,8 / 780%47%
Skąd pochodzą wyniki i co dokładnie oznaczają?

Analiza obejmuje 1125 kompletnych okresów 7-dniowych z 45 lat (1981-2025) dla lokalizacji Rijad. Uwzględniono wszystkie możliwe daty rozpoczęcia, jeśli cały tydzień mieścił się w grudniu. Sąsiednie okresy nachodzą na siebie, nie są niezależnymi próbami.

Każdy dzień musi równocześnie spełniać oba warunki: dzienna temperatura maksymalna od 18 do 28°C włącznie i dobowy opad poniżej 1 mm. Taki próg opadu dopuszcza śladowe opady; nie oznacza gwarancji zupełnie bezdeszczowego dnia. Typowy zakres to 20.-80. percentyl liczby pasujących dni w tygodniu. Zestawienie przyczyn liczy każdy dzień kalendarzowy tylko raz; kategorie mogą się nakładać (np. gorący i deszczowy dzień). Ranking obejmuje 10 miast i regionów dostępnych w tym porównaniu.

Źródło: NASA POWER, dzienne dane siatkowe MERRA-2 dla punktu przypisanego do lokalizacji, nie pomiary ze stacji miejskiej ani średnia dla całego kraju. To częstość warunków w przeszłości, nie prognoza ani ocena jej sprawdzalności. Porównanie nie uwzględnia zachmurzenia, wiatru, wilgotności, temperatury morza ani zmian pogody w ciągu doby. Nie ocenia bezpieczeństwa aktywności na zewnątrz. Pogodę na konkretny wyjazd sprawdź w aktualnej prognozie.

Kompletność danych: 1125 z 1125 możliwych okresów. Niepełne tygodnie są pomijane.

Częstość historyczna, nie prognoza na konkretny termin. Dane dla wybranego miasta lub regionu.

Arabia Saudyjska - grudzień na tle roku - klimat w ciągu roku

Jaka temperatura jest w Arabii Saudyjskiej w grudniu?

Temperatury w dzień są bardzo przyjemne - średnio około 24°C. W nocy temperatura spada do około 12°C.

Czy w Arabii Saudyjskiej pada w grudniu?

Deszcz to rzadkość - szansa na deszczowy dzień to tylko około 3%.

Czy grudzień to dobry czas na urlop w Arabii Saudyjskiej?

Tak, ten miesiąc należy do najczęściej polecanych na podróż w Arabii Saudyjskiej. Najcieplej w Arabii Saudyjskiej jest w sierpniu, gdy termometry pokazują średnio około 44°C.
Najczęściej polecane miesiące na urlop w Arabii Saudyjskiej: styczeń, luty, marzec, kwiecień, listopad, grudzień.
Historia pogody 1981-2025

Pogoda w Arabii Saudyjskiej w grudniu w latach 1981-2025

NASA POWER

W latach 2016-2025 średnia temperatura w dzień wynosiła 25,2°C i była o 1°C wyższa niż w latach 1981-1990. Najcieplejszy był 1998 (27,5°C), a najchłodniejszy 1982 (21,6°C).

Różnice między latami

Jak podobna jest pogoda w grudniu w kolejnych latach?

W 87% porównywanych lat temperatura i liczba dni z opadem były zbliżone do typowych dla tego miesiąca.

Za podobny przebieg uznajemy różnicę średniej temperatury maksymalnej do 2°C i liczby dni z opadem do 3 dni względem mediany z lat 1991-2020. To porównanie historyczne, nie trafność prognozy.
87%lat z podobnym przebiegiem
Typowa średnia w dzień23,7°C–25,6°C
Typowa liczba dni z opadem0 dni

Temperatura w dzień w grudniu - rok po roku

Średnia temperatura maksymalna miesiąca. Zobacz różnice między latami i długoterminowy trend.

45 lat danych
Najchłodniejszy miesiąc21,6°C 1982
Najcieplejszy miesiąc27,5°C 1998
Ostatni rok w danych24,5°C 2025
21°22°23°24°25°26°27°28° 1981: 26,1°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca1982: 21,6°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca1983: 24,3°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca1984: 23,3°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca1985: 23,6°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca1986: 23,1°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca1987: 25°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca1988: 25,1°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca1989: 23,4°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca1990: 27°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca1991: 24,2°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca1992: 23,3°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca1993: 26°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca1994: 23,2°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca1995: 22,5°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca1996: 25,1°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca1997: 24,3°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca1998: 27,5°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca1999: 25,3°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2000: 24,6°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2001: 27°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2002: 23,8°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2003: 25,1°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2004: 23°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2005: 26,4°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2006: 21,6°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2007: 25,6°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2008: 24,3°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2009: 24,6°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2010: 25,2°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2011: 24,2°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2012: 24,9°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2013: 24,1°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2014: 25,6°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2015: 23,1°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2016: 25,8°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2017: 24,9°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2018: 25,4°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2019: 25,3°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2020: 25,1°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2021: 25,4°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2022: 25°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2023: 26°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2024: 25°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2025: 24,5°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca 1982: 21,6°C1998: 27,5°C2025: 24,5°C 198119902000201020202025 21°22°23°24°25°26°27°28° 1981: 26,1°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca1982: 21,6°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca1983: 24,3°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca1984: 23,3°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca1985: 23,6°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca1986: 23,1°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca1987: 25°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca1988: 25,1°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca1989: 23,4°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca1990: 27°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca1991: 24,2°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca1992: 23,3°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca1993: 26°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca1994: 23,2°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca1995: 22,5°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca1996: 25,1°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca1997: 24,3°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca1998: 27,5°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca1999: 25,3°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2000: 24,6°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2001: 27°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2002: 23,8°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2003: 25,1°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2004: 23°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2005: 26,4°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2006: 21,6°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2007: 25,6°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2008: 24,3°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2009: 24,6°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2010: 25,2°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2011: 24,2°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2012: 24,9°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2013: 24,1°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2014: 25,6°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2015: 23,1°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2016: 25,8°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2017: 24,9°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2018: 25,4°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2019: 25,3°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2020: 25,1°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2021: 25,4°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2022: 25°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2023: 26°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2024: 25°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca2025: 24,5°C - średnia temperatura maksymalna miesiąca 1982: 21,6°C1998: 27,5°C2025: 24,5°C 198120002025
Średnia w danym rokuŚrednia 5-letniaPunkt odniesienia 1991-2020: 24,7°C

Błękitne tło: typowy zakres średnich miesięcznych z lat 1991-2020 (20.-80. percentyl). Grubsza linia: średnia z pięciu kolejnych lat. Wyróżnione wartości dotyczą całego miesiąca, nie rekordowej temperatury jednego dnia.

Zobacz temperatury dla wszystkich lat
RokŚrednia w dzieńŚrednia 5-letnia
198126,1°C-
198221,6°C-
198324,3°C-
198423,3°C-
198523,6°C23,8°C
198623,1°C23,2°C
198725°C23,9°C
198825,1°C24°C
198923,4°C24°C
199027°C24,7°C
199124,2°C24,9°C
199223,3°C24,6°C
199326°C24,8°C
199423,2°C24,7°C
199522,5°C23,8°C
199625,1°C24°C
199724,3°C24,2°C
199827,5°C24,5°C
199925,3°C24,9°C
200024,6°C25,4°C
200127°C25,7°C
200223,8°C25,6°C
200325,1°C25,2°C
200423°C24,7°C
200526,4°C25,1°C
200621,6°C24°C
200725,6°C24,3°C
200824,3°C24,2°C
200924,6°C24,5°C
201025,2°C24,3°C
201124,2°C24,8°C
201224,9°C24,6°C
201324,1°C24,6°C
201425,6°C24,8°C
201523,1°C24,4°C
201625,8°C24,7°C
201724,9°C24,7°C
201825,4°C25°C
201925,3°C24,9°C
202025,1°C25,3°C
202125,4°C25,2°C
202225°C25,2°C
202326°C25,4°C
202425°C25,3°C
202524,5°C25,2°C

Jak zmieniła się pogoda w grudniu od lat 80.?

Porównanie średnich z lat 1981-1990 oraz 2016-2025 pokazuje, jak zmieniły się temperatury, opady i częstotliwość dłuższych upałów.

W ostatniej dekadzie średnia temperatura w dzień była o 1°C wyższa niż w latach 1981-1990.

Temperatura w dzień
1981-199024,3°C2016-202525,2°C
zmiana: +1°C
Dni upalne
1981-19900 dni2016-20250,2 dni
zmiana: +0,2 dni
Ciepłe noce
1981-19900 dni2016-20250 dni
zmiana: 0 dni
Dni z opadem
1981-19900,3 dni2016-20250,5 dni
zmiana: +0,2 dni
Lata z falą upałów
1981-19900%2016-20250%
zmiana: 0 p.p.

Jak często grudzień przynosi upał, mróz i deszcz?

Typowa liczba dni i suma opadów według normy klimatycznej 1991-2020.

Dni ciepłe16 dnimaks. co najmniej 25°C
Dni upalne0 dnimaks. co najmniej 30°C
Noce z mrozem0 dnimin. poniżej 0°C
Ciepłe noce0 dnimin. co najmniej 20°C
Dni z opadem0 dnico najmniej 1 mm
Suma opadów0 mmtypowo w miesiącu

Czy w grudniu w Arabii Saudyjskiej często pada?

Szanse obliczono ze wszystkich kolejnych 3-, 5- i 7-dniowych terminów w latach 1981-2025. Dzień z opadem oznacza co najmniej 1 mm.

Pełne 7 dni bez deszczu zdarzało się w 95% historycznych terminów. W 5% tygodni przynajmniej jeden dzień przynosił opad.

3 dni bez deszczu98%szansa historyczna
5 dni bez deszczu96%szansa historyczna
7 dni bez deszczu95%szansa historyczna
Najdłuższa sucha seria31 dnitypowo w miesiącu
Najdłuższa seria opadów0 dnitypowo w miesiącu

Fale upałów, ciepłe noce i okresy chłodu w grudniu

Pokazujemy odsetek lat, w których wystąpiła co najmniej jedna seria trzech kolejnych dni lub nocy spełniających podany warunek.

Fala upałów0%3 dni z temperaturą co najmniej 30°C0 z 45 lat
Seria ciepłych nocy0%3 noce z temperaturą co najmniej 20°C0 z 45 lat
Seria mroźnych nocy0%3 noce z temperaturą poniżej 0°C0 z 45 lat
Wyraźne ochłodzenie62%3 dni z maksimum nie wyższym niż 23°C28 z 45 lat · najczęściej: koniec miesiąca (od 21.)

Najwyższe i najniższe wartości od 1981 roku

Najwyższa temperatura30,2°C
Najchłodniejsza noc6,4°C
Największy dobowy opad5,9 mm

Początek, środek czy koniec miesiąca - kiedy pogoda jest najstabilniejsza?

Porównujemy temperaturę, suche dni, ulewy i wiatr. Wyróżniony okres ma zwykle najmniejsze ryzyko opadów i silniejszego wiatru.

początek miesiąca (1-10)najbardziej stabilny
25,7°CTemperatura w dzień15,4°CW nocy
Suche dni
10 dni
Ryzyko ulewy
0%
Dni upalne
0%
Silniejszy wiatr
0%
środek miesiąca (11-20)
24,5°CTemperatura w dzień14,1°CW nocy
Suche dni
10 dni
Ryzyko ulewy
0%
Dni upalne
0%
Silniejszy wiatr
0%
koniec miesiąca (od 21.)
24,1°CTemperatura w dzień13,3°CW nocy
Suche dni
11 dni
Ryzyko ulewy
0%
Dni upalne
0%
Silniejszy wiatr
0%

Najbardziej stabilne warunki pod względem opadów i wiatru występują zwykle w okresie: początek miesiąca (1-10).

Wartości dla kraju są medianą danych dla 10 miast uwzględnionych w serwisie. Źródło: dzienne dane siatkowe NASA POWER (MERRA-2), lata 1981-2025; norma klimatyczna 1991-2020. Są to dane modelowe dla obszaru, dlatego mogą różnić się od oficjalnych rekordów stacji meteorologicznych.

Pogoda w Arabii Saudyjskiej przez cały rok - średnie temperatury i opady

MiesiącW dzieńW nocySzansa na deszcz
styczeń ★ 22℃ 11℃ 3%
luty ★ 24℃ 13℃ 2%
marzec ★ 29℃ 17℃ 7%
kwiecień ★ 34℃ 21℃ 10%
maj 39℃ 26℃ 4%
czerwiec 43℃ 28℃ 0%
lipiec 43℃ 30℃ 0%
sierpień 44℃ 30℃ 0%
wrzesień 42℃ 28℃ 0%
październik 37℃ 23℃ 1%
listopad ★ 29℃ 18℃ 8%
grudzień 24℃ 12℃ 3%
★ - miesiące najczęściej polecane na podróż

Gdzie najcieplej w Arabii Saudyjskiej w grudniu? Pogoda w miastach i regionach

Dla każdego miasta pokazujemy średnią temperaturę w dzień oraz najcieplejszy i najchłodniejszy rok. Porównanie dotyczy średniej temperatury maksymalnej w całym grudniu, a nie pojedynczego rekordowego dnia.

MiejsceW dzieńW nocyGrudzień 1981-2025 WodaSzansa na deszcz
Mekka 32℃ 21℃
Średnia29,7°C Najcieplejszy rok1990 · 32°C Najchłodniejszy rok1992 · 27,6°C Najcieplejszy dzień35,4°C · 1 gru 2013 Najchłodniejszy dzień21,9°C · 22 gru 1992
- 4%
Dżudda 30℃ 22℃
Średnia30,6°C Najcieplejszy rok1990 · 32,7°C Najchłodniejszy rok1986 · 28,7°C Najcieplejszy dzień36,2°C · 8 gru 2020 Najchłodniejszy dzień23,7°C · 28 gru 2006
28℃ 3%
Medyna 25℃ 14℃
Średnia26,3°C Najcieplejszy rok1990 · 29,9°C Najchłodniejszy rok2006 · 23,5°C Najcieplejszy dzień33,7°C · 7 gru 2024 Najchłodniejszy dzień17,2°C · 5 gru 1986
- 3%
Ad-Dammam 24℃ 12℃
Średnia23,1°C Najcieplejszy rok1998 · 26,8°C Najchłodniejszy rok1982 · 19,1°C Najcieplejszy dzień30,3°C · 2 gru 2016 Najchłodniejszy dzień13,4°C · 30 gru 2006
21℃ 4%
Az-Zahran 24℃ 12℃
Średnia23,1°C Najcieplejszy rok1998 · 26,8°C Najchłodniejszy rok1982 · 19,1°C Najcieplejszy dzień30,3°C · 2 gru 2016 Najchłodniejszy dzień13,4°C · 30 gru 2006
22℃ 4%
Al-Dżubajl 23℃ 12℃
Średnia22,4°C Najcieplejszy rok1998 · 26°C Najchłodniejszy rok2006 · 18,3°C Najcieplejszy dzień30,7°C · 11 gru 2012 Najchłodniejszy dzień12,5°C · 30 gru 2006
21℃ 3%
Burajda 22℃ 9℃
Średnia21,5°C Najcieplejszy rok1998 · 25,3°C Najchłodniejszy rok2006 · 17,5°C Najcieplejszy dzień29,6°C · 3 gru 2013 Najchłodniejszy dzień8,6°C · 4 gru 1986
- 8%
Rijad 21℃ 13℃
Średnia22,8°C Najcieplejszy rok1998 · 26,6°C Najchłodniejszy rok1982 · 18,1°C Najcieplejszy dzień30,5°C · 10 gru 1991 Najchłodniejszy dzień8°C · 5 gru 1986
- 2%
Abha 21℃ 9℃
Średnia27°C Najcieplejszy rok1998 · 28,3°C Najchłodniejszy rok1986 · 25,5°C Najcieplejszy dzień31°C · 4 gru 2016 Najchłodniejszy dzień20,9°C · 5 gru 1986
- 1%

Rekordy temperatury w Arabii Saudyjskiej: Grudzień na tle całego roku

Porównujemy dzienne temperatury maksymalne z lat 1981-2025 dla 9 miast widocznych w tabeli.

Najcieplejszy dzień w grudniu36,2°C Dżudda ·
Najcieplejszy dzień roku49,1°C Dżudda ·
Najchłodniejszy dzień w grudniu8°C Rijad ·
Najchłodniejszy dzień roku7°C Burajda ·

Są to rekordy w danych siatkowych NASA POWER dla analizowanych miast, a nie oficjalne rekordy krajowe ze stacji meteorologicznych.

Planujesz wyjazd już teraz? Sprawdź aktualną prognozę pogody w Arabii Saudyjskiej na najbliższe 14 dni.
A może gdzieś, gdzie na pewno będzie ciepło? Zobacz gdzie jest ciepło w grudniu.
styczeńlutymarzeckwiecieńmajczerwieclipiecsierpieńwrzesieńpaździerniklistopadgrudzień